Një arritje historike në mjekësinë e transplantimit ka shënuar transplantimi i suksesshëm i një veshke derri të modifikuar gjenetikisht, e cila funksionoi për 271 ditë te një pacient. Ky rezultat i jashtëzakonshëm ofron një shpresë të re për zgjidhjen e krizës globale të organeve.
Tim Andrews, një 66-vjeçar nga SHBA, i cili vuante nga sëmundja e veshkave në fazën terminale për shkak të diabetit të tipit 2, iu nënshtrua këtij transplantimi si një mundësi për t’i shpëtuar dializës. Mjekët në Spitalin Mass General Brigham në Boston besojnë se ky rast tregon potencialin e organeve të modifikuara gjenetikisht nga derri për të ofruar një zgjidhje të përkohshme për pacientët në listat e pritjes për transplant njerëzor.
Situata e pritjes për transplant veshkash është kritike. Në Shtetet e Bashkuara, mbi 100,000 persona janë në listën e pritjes, ndërsa vetëm rreth 25,000 operacione kryhen në vit. Në Mbretërinë e Bashkuar, më shumë se 7,000 pacientë presin për një transplant. Andrews ishte informuar se mund të duhej të priste deri në shtatë vjet për një veshkë njerëzore, ndërkohë që mbijetesa mesatare për pacientët në dializë është rreth pesë vjet.
Pas transplantimit të veshkës së derrit më 25 janar 2025, organi filloi të funksionojë menjëherë. Megjithatë, pas 271 ditësh, ajo u hoq për shkak të komplikimeve, si dëmtimi i enëve të gjakut dhe inflamacion. Andrews u kthye në dializë për 82 ditë, derisa në janar 2026 mori një transplant veshke njerëzore, i cili po funksionon mirë.
Ky rast demonstron se ksenotransplantimi – transplantimi i organeve mes specieve të ndryshme – megjithëse përballet me sfida, mund të ofrojë mbështetje jetike. Derrat, veçanërisht ata të modifikuar gjenetikisht si derri miniaturë i Jukatanit, po konsiderohen si kandidatë idealë për shkak të ngjashmërisë së organeve të tyre me ato njerëzore dhe për shkak të modifikimeve që i bëjnë organet më pak të dukshme për sistemin imunitar njerëzor. Hulumtimet e mëtejshme pritet të adresojnë pengesat imunitare dhe të zgjerojnë mundësitë për pacientët pa dhurues të gjallë.
